Κάθε χρόνο, στην επέτειο της δολοφονίας του Ντερβίς Αλί Καβάζογλου και του Κώστα Μισιαούλη από την τουρκοκυπριακή τρομοκρατική οργάνωση ΤΜΤ στις 11 Απριλίου 1965, τους θυμόμαστε με συγκίνηση και δέος. Τους ανακαλούμε στη μνήμη μας με περηφάνια, γιατί η θυσία τους συμπυκνώνει την πολιτική και ιδεολογική ταυτότητα του ΑΚΕΛ και τις ΕΔΟΝ: ένας Ελληνοκύπριος και ένας Τουρκοκύπριος ενωμένοι, δύο Αριστεροί, παιδιά της εργατικής τάξης, δύο Κύπριοι πατριώτες που δολοφονήθηκαν αγκαλιασμένοι γιατί αγωνίζονταν για την ειρήνη και τη συμφιλίωση.

 

Πιστοί στην προτροπή του Καβάζογλου, κατά τη διάρκεια μιας ομιλίας του, που καλούσε τους συνειδητοποιημένους Κύπριους πατριώτες «να ζήσετε, να συνεχίσετε», παραμένουμε αταλάντευτα προσηλωμένοι στο στόχο της ειρήνης και της λευτεριάς για τον τόπο μας, της ενίσχυσης της φιλίας ανάμεσα στις δύο κοινότητες, όπως αυτή είχε σφυρηλατηθεί στους κοινούς αγώνες, στους καφενέδες και στους χώρους δουλειάς.

 

 

Όπως είναι γνωστό μαζί με τον Τουρκοκύπριο πολιτικό Δρ. Ιχσάν Αλή, ακούστηκε μια άλλη τίμια και στεντόρεια φωνή ενός παλιού συνδικαλιστή ηγέτη του κ. Ντερβίς Καβάζογλου. Ο Τουρκοκύπριος συνδικαλιστής και κοινωνικός παράγοντας αποτελεί σήμερα μια καθαρή σαν κρύσταλλο φωνή, που η ηχώ έχει περάσει το τεχνητό τείχος του διαχωρισμού και έχει εισχωρήσει βαθιά στις καρδιές όλων εκείνων των Τουρκοκυπρίων που η ωμή βία της σοβινιστικής ηγεσίας τους έχει εγκλωβίσει, μακριά από τα χωριά και τα σπίτια τους. Δημοσιεύουμε πιο κάτω αποκλειστική συνέντευξη του κ. Ντερβίς Καβάζογλου που είχε την ευγενική καλοσύνη να παραχωρήσει προς την εφημερίδα μας.

 

Σαν συνδικαλιστής ηγέτης και γενικά σαν κοινωνικός παράγοντας θα μπορέσετε να αναφερθείτε σ’ ορισμένα γεγονότα του παρελθόντος, όπου να διαφαίνεται καθαρά, η ειρηνική, μα και αδελφική συμβίωση Ελλήνων και Τούρκων, και συγκεκριμένα ανάμεσα στην νεολαία του νησιού μας;

 

Κείνοι που δεν θέλουν να κλείσουν τα μάτια τους στο φως της πραγματικότητας, κείνοι που δεν έχασαν το ανθρώπινο αίσθημα, κείνους που δεν μαύρισε το διαμάντι της καρδιάς τους, έχουν πολλά να πουν, για τις αναμνήσεις της ζωής τους, αναμνήσεις που άμεσα σχετίζονται με την ειρηνική μα και την αδελφική συμβίωση των Ελλήνων και των Τούρκων του νησιού μας.

 

Δεν έχει στην πατρίδα μας μικτό χωριό που στους γάμους – είτε ελληνικός ήταν, είτε τούρκικος – να μην χόρεψαν αγκαλιασμένα κάποιος Ανδρέας και Μεχμέτης τον ελληνικό «συρτό» και το τούρκικο «ζεϊμπέκικο», που να μην έκατσαν μαζί στο ίδιο τραπέζι τραγουδώντας το ελληνικό «τσιαττιστό» και το τουρκικό «τσιφτετέλι» ή τον «αμανέ».

 

Έλληνες και Τούρκοι της Κύπρου ράντισαν με τον ιδρώτα τους την ίδια τούτη γης ποτίζοντας την για να αποδώσει ψωμί για όλα τα παιδιά της ίδια πατρίδας. Χέρι με χέρι εργάστηκαν στα εργαστήρια, στα μεταλλεία, στα λιμάνια, στα γραφεία. Ενωμένοι αγωνίστηκαν για την καλυτέρευση των συνθηκών της ζωής τους. Τους ένωνε ο ίδιος σκοπός, τους έδενε κοινή μοίρα.

 

Σήμερα τα πράγματα έχουν αλλάξει. Τα γέρικα πλατάνια που χρόνια συνήθιζαν να ακούν το μονιασμένο τραγούδι, κάποιας μιχτής ομάδας Ελλήνων και Τούρκων, που το συνόδευε πάντοτε ο γλυκός ήχος, ενός ακορντεόν ή κάποιας φυσαρμόνικας, με θλίψη ακούνε τώρα τις κλαγγές των όπλων.

 

Ποιος διάλυσε τούτη την όμορφη παρέα; Ποιος έχυσε το δηλητήριο του μίσους, και χώρισε τους χθεσινούς φίλους σε δυο αντιμαχόμενα στρατόπεδα; Γιατί στις βουνοπλαγιές μας να μην ακούγεται πια το φιλικό τραγούδι, της μικτής συντροφιάς και το τσούγκρισμα του ποτηριού; Γιατί τώρα να βουίζει η φρικτή κλαγγή του όπλου; Γιατί πριν αγωνιζόταν η νεολαία μας στον στίβο του αθλητισμού και τώρα

μάχεται στο πεδίο του πολέμου;

 

Ποιος θέλησε να υψώσει το τεχνητό μίσος ανάμεσα στα παιδιά της ίδιας μάνας γης;

Γνωρίζουμε πως τούτο το φαρμακερό βέλος δεν άγγιξε όλων τις καρδιές. Μερικοί ίσως να παρασύρθηκαν ίσως να τυφλώθηκαν, από λόγια και υποσχέσεις. Όμως έμειναν οι πολλοί. Κείνοι που αντίκρισαν κατάφατσα τον ήλιο και δεν θέλησαν να σβήσει από τα μάτια τους το φως. Το τεχνητό μίσος του ξένου και ύπουλου εχθρού δεν μπόρεσε να αγγίξει όλων τις καρδιές.

 

Ίσως το δέντρο της φιλίας να κλονίστηκε, ίσως οι κλώνοι και τα φύλλα να έγειραν και να πέσαν. Όμως έμεινε ολόρθος ο κορμός, και βαθιά στη γη οι ρίζες να απλωθούν για να στήσουν αύριο πιο περήφανο τον πληγωμένο πλάτανο.

 

Δεν μπορούν και ούτε θα κατορθώσουν οι αποικιστές και τα όργανα τους με μια μονοκοντυλιά να καταλύσουν αιώνων παράδοση ειρηνικής συμβίωσης και αδελφικής φιλίας Τούρκων και Ελλήνων.

 

Σε συνέχεια θα μπορούσατε να επεκταθείτε στις προοπτικές που υπάρχουν σήμερα και μελλοντικά για να γεφυρωθεί το χάσμα και συνεχισθεί αυτή η παράδοση ειρηνικής και αδελφικής συμβίωσης;

 

Αφού εκφράζεται την επιθυμία να σας αναφέρω συγκεκριμένα γεγονότα, όπου διαφαίνεται καθαρά η αδελφική συμβίωση της Ελληνικής και Τουρκικής νεολαίας, επιτρέψτε μου να σας αναφέρω τ’ ακόλουθο:

 

Δεν θυμάμαι ακριβώς την ημερομηνία – πάντως ήταν καλοκαίρι του 1953. Ήμουν τότε υπεύθυνος του χορευτικού συγκροτήματος του Τουρκικού Μορφωτικού Συλλόγου Λευκωσίας. Οι Έλληνες νεολαίοι είχαν διοργανώσει Παγκύπριο Φεστιβάλ Νεολαίας και είχαν καλέσει και τον σύλλογο μας να λάβει μέρος. Εμείς δεχτήκαμε την πρόταση και πήγαμε με το συγκρότημα μας. Το Φεστιβάλ γινόταν στο Βαρώσι, σε κάποιο κινηματοθέατρο της πόλης. Η αίθουσα ήταν ασφυχτικά γεμάτη. Εχτός από τα καθίσματα είχαν καταλειφθεί όλοι οι διάδρομοι. Υπολόγισα ότι υπήρχαν γύρω στους 2 χιλιάδες νέους και νέες, ίσως και παραπάνω. Όταν ήρθε η σειρά του συγκροτήματος μας να βγει στην σκηνή το τί έγινε δεν μπορεί να περιγραφεί.

 

Όλη εκείνη η λαοθάλασσα ξέσπασε σε ουρανομηκείς ζητωκραυγές. Οι φωνές και τα χειροκροτήματα είχαν την δύναμη να σπάσουν τους τοίχους και να ξεχυθούν έξω. Δυο χιλιάδες Κύπριοι νέοι Έλληνες και Τούρκοι βροντοφώναζαν:

 

«Ζήτω η φιλία της Ελληνικής και Τουρκικής Νεολαίας», «Γιασασιν Ντοστλουκ», «Γιασασιν Μπαρίς». Τα χειροκροτήματα και οι ζητωκραυγές συνεχίζονται και μείς τόσο είχαμε συγκινηθεί που δεν μπορούσαμε να βρούμε τα βήματα του χορού. Πολλοί από εμάς δάκρυσαν. Μετά το τέλος του πρώτου, εκείνη η λαοθάλασσα ξέσπασε και πάλι. Οι φωνές και ο ενθουσιασμός δεν μπορούσε να κρατηθεί σε εκείνο τον μικρό χώρο, ξέσχισε τους τοίχους και ξεχύθηκε σε ολόκληρη την πολιτεία. Τέλος όταν βγήκε μια Τουρκάλα 14 χρονών να χορέψει το «Χαρμάν νταλή» (γυναικείο τούρκικο εθνικό ζεϊμπέκικο), ο ενθουσιασμός και τα ξεφωνήματα δεν είχαν όρια.

 

Όρθιοι όλοι τους χειροκροτούσαν ρυθμικά μέσα σε ένα παραλήρημα ενθουσιασμού. Πρώτη μια νεαρή Ελληνίδα βγήκε στην σκηνή εκεί που χόρευε η νεαρή Τουρκάλα, την αγκάλιασε, την φίλησε και της πρόσφερε ένα άσπρο περιστέρι. Η αρχή είχε γίνει. Τότε όρμησε (πως αλλιώς να το πω), εκείνη η λαοθάλασσα και άρχισε να μας αγκαλιάζει όλους και να μας φιλά. Κοντεύαμε να πνιγούμε από τα αγκαλιάσματα και τα φιλιά τους. Τίποτα υπερβολικό δεν έχει αυτή η περιγραφή. Ακόμα και τώρα νοιώθω την ίδια συγκίνηση να με πνίγει όπως και τότε. Αυτό με κάνει να πιστεύω ακράδαντα πόσο βαθιά έχει τις ρίζες της η φιλία ανάμεσα στους Έλληνες και τους Τούρκους, και μου αναπτερώνει την ελπίδα πως πολύ σύντομα ο λαός μας θα σμίξει αδελφωμένος.

 

Ποιος, o ρόλος της σημερινής νεολαίας, Ελληνικής και Τουρκικής, για την ειρήνευση του τόπου και την ομαλή συμβίωση των δυο κοινοτήτων, Ελλήνων και Τούρκων;

 

Η πρόσφατη επίσκεψη μου στο μικτό χωριό Δάλι, μου έδωσε την ευκαιρία να διαπιστώσω άλλη μια φορά ότι παρά τα σατανικά σχέδια των εχθρών της Κύπρου, η επιθυμία των Τούρκων και των Ελλήνων είναι να ζήσουν ειρηνικά και αδελφωμένα.

 

Εκεί στο Δάλι βρήκα τους Τούρκους συγκεντρωμένους με τους Έλληνες συγχωριανούς τους. Μίλησα στους Τούρκους συμπατριώτες μου για την αναγκαιότητα της ειρηνικής συμβίωσης μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων, τους εξήγησα ποιες είναι οι αιτίες για τη σημερινή ανώμαλη κατάσταση στην πατρίδα μας. Μ' άκουσαν και οι Έλληνες. Στο τέλος αγκαλιαστήκαμε τόσο με τους Τούρκους όσο και με τους Έλληνες του Δαλιού.

 

Πιστεύω ότι το Δάλι δεν είναι το μοναδικό χωριό όπου οι κάτοικοι του θέλουν να κάνουν το παν για να ζήσουν Έλληνες και Τούρκοι, ειρηνικά και αδελφωμένα.

 

Αναφέρομαι στο Δάλι γιατί με ρωτήσατε τις προοπτικές που υπάρχουν σήμερα και μελλοντικά για να γεφυρωθεί το τεχνητό χάσμα που οι ιμπεριαλιστές και τα όργανα τους μας δημιούργησαν, και να συνεχιστεί η παράδοση της ειρηνικής και αδελφικής συμβίωσης Ελλήνων και Τούρκων.

 

Αναφέρθηκα και σε προηγούμενες περιπτώσεις, το επαναλαμβάνω όμως και τώρα. Δεν είναι αρκετή μόνο ή δική μας δουλειά, οι προσπάθειες δηλαδή ορισμένων δημοκρατικών και φιλελεύθερων για να πεισθεί η τουρκική μάζα, που είτε λίγο είτε πολύ παρασύρθηκε από τις σκοτεινές δυνάμεις και έχει οδηγηθεί στο χείλος της καταστροφής. Πρέπει και οι Έλληνες παράγοντες, όπως οι υπουργοί, οι βουλευτές, τα στελέχη των οργανώσεων να επισκεφθούν τα χωριά, να μιλήσουν σε κοινές συγκεντρώσεις, να γνωριστούν με τους απλούς Τούρκους. Έτσι μόνο θα βοηθήσουν τους Τούρκους να καταλάβουν ότι ο σημερινός αγώνας δεν στρέφεται εναντίον τους αλλά ενάντια στους αποικιστές και τα όργανά τους. Έτσι που να αντιληφθεί η Τούρκικη μάζα το αντιιμπεριαλιστικό χαρακτήρα του κυπριακού αγώνα και να διαλυθεί η καχυποψία που έσπειραν οι αποικιστές και τα όργανά τους.

 

Ακόμα, θα πρέπει να οργανωθούν κοινές επιτροπές που να εξετάσουν και να λύσουν ορθά τα προβλήματα που δημιούργησαν και δημιουργούν καθημερινά οι αποικιστές και οι εχθροί της Κύπρου.

 

Ο Κυπριακός λαός – Ελληνικός και Τούρκικος – αρκετά υπέφερε από τον σωβινισμό. Να χτυπηθεί λοιπόν αδίσταχτα ο σωβινισμός απ' όπου και αν προέρχεται. Οι διασπαστικές πράξεις των ανεύθυνων στοιχείων είναι απαράδεχτες και δεν ωφελούν κανένα εκτός τους αποικιστές και τα όργανά τους.

 

Η κυπριακή νεολαία, ελληνική και τούρκικη, είναι αξιοζήλευτη, είναι καθαρή σαν το χρυσάφι που δεν εξαγοράζεται, δεν ερωτοτροπεί με τη διαφθορά του «Αmerican life» και δεν πρόκειται να ανεχθεί τέτοιες ξετσίπωτες γκανγκστερικές πράξεις.

 

Η νεολαία του νησιού μας, ελληνική και τουρκική, μπορεί και πρέπει να παίξει αποφασιστικό ρόλο για την ειρηνική συμβίωση, αδελφική συμβίωση, των δύο κοινοτήτων, φτάνει εμείς να τη βοηθήσουμε και να την καθοδηγήσουμε.